سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، نظریهای جسورانه مطرح کرده است: شاید ما بدون آنکه متوجه شویم، از نقطه عطف هوش جامع مصنوعی (AGI) عبور کردهایم، و تأثیرات انقلابی مورد انتظار، هنوز آنگونه که تصور میشد، جهان را متحول نکرده است. این دیدگاه جدید، مفهوم AGI را که مدتهاست موضوع اصلی گمانهزنیها در صنعت فناوری بوده، به چالش میکشد.
1. AGI چیست؟ سردرگمی در تعاریف
تا به امروز، یک تعریف واحد و مورد توافق جهانی برای هوش جامع مصنوعی (Artificial General Intelligence) وجود ندارد. این اصطلاح اغلب تبدیل به یک کلمه ترند در محافل فناوری شده که مدیران شرکتهای بزرگ، هر بار آن را با تفسیری متفاوت به کار میبرند. با این حال، پذیرفتهشدهترین تعریف، به سیستمی اشاره دارد که تواناییهای شناختی آن در سطح انسان یا فراتر از آن قرار میگیرد.
2. فراتر از هیاهو: عبور آرام از مرز AGI
آلتمن در مصاحبه اخیر خود در پادکست Big Technology، به این پرسش که آیا مدلهای پیشرفتهای مانند خانواده GPT-5 به سطح AGI رسیدهاند، پاسخ داد و دیدگاهی منحصر به فرد ارائه داد. او پیشنهاد کرد که شاید ما در تعریف اولیه خود از AGI اشتباه کردهایم.
او گفت: «یک چیزی که من واقعاً دوست دارم این است که بپذیریم ما از ابتدا درباره هوش جامع مصنوعی اشتباه کردهایم، چون هیچوقت آن را بهدرستی تعریف نکردیم. اصطلاح جدیدی که الان همه روی آن تمرکز کردهاند این است که چه زمانی به ابر هوش (Superintelligence) میرسیم؛ بنابراین پیشنهاد من این است که توافق کنیم که AGI از کنارمان رد شده است.»
به گفته آلتمن، این فناوری هنوز نتوانسته است که دنیا را به شکلی که بسیاری انتظار داشتند، دگرگون سازد، هرچند که تأثیرات بلندمدت آن همچنان محتمل است. او معتقد است که ما وارد مرحلهای شدهایم که عدهای رسیدن به AGI را تأیید میکنند و عدهای خیر، اما با گذر زمان، پذیرش عمومی افزایش خواهد یافت و تمرکز به سوال بعدی منتقل خواهد شد: «بعد از AGI چه میشود؟»
3. گام بعدی: ابر هوش مصنوعی (ASI)
با مغز افزار همراه باشید تا نگاهی عمیقتر به آینده هوش مصنوعی بیندازیم. آلتمن، ابر هوش مصنوعی را به عنوان هدف بعدی معرفی میکند و تعریفی عملی برای آن ارائه میدهد:
- «یک تعریف پیشنهادی برای ابرهوش این است: وقتی یک سامانه بتواند در نقشهایی مثل ریاستجمهوری ایالات متحده، مدیرعاملی یک شرکت بزرگ یا مثلاً دانشمندی که یک آزمایشگاه بسیار بزرگ را اداره میکند، بهتر از هر انسانی عمل کند که از هوش مصنوعی کمک میگیرد.»
این صحبتها ادامه پیشبینیهای قبلی آلتمن است. او در سال ۲۰۲۴ پیشبینی کرده بود که دستیابی به AGI طی ۵ سال آینده ممکن است، اما تأکید داشت که تأثیر اجتماعی آن در ابتدا، بسیار کمتر از انتظارات عمومی خواهد بود.
